Voorblad | Gent | Antwerpen | Koekelare | 

Een professionele opleiding volgens de

INTEGRATIEVE PSYCHOLOGIE

EEN KORTE VOORSTELLING


Voorstelling van de Academie voor Integratieve Psychologie

De Academie voor Integratieve Psychologie werd gesticht in 1978 te Gent, door dr Kris Roose, psychiater en psychotherapeut. De bedoeling was (1) de deelnemers een verdere ontwikkelingskans van hun persoonlijkheid aan te bieden, en (2) de geïnteresseerden onder hen een degelijke opleiding aan te bieden tot psychotherapeut of, voor hen die wensen buiten het psychiatrisch milieu te werken, zoals coaches, mensen uit het onderwijs, bedrijfsleiders en HRMs, en gewoon zelfs mensen die hun relatie en de opvoeding van hun kinderen willen optimaliseren, een bruikbaar inzicht te bieden in de toegepaste, praktische psychologie. Naar het voorbeeld van de psychoanalyse begint deze professionele vorming dus met een degelijke periode van werken aan zichzelf. Op die manier leert men het functioneren van de psyche wellicht het best kennen. Zo kan wellicht ook voorkomen wordt dat de eigen onvolgroeidheden en verdrongen conflicten later een storende factor worden in het therapeutisch of pedagogisch aanpakken van de ander.

De Academie is wellicht, na de psychoanalyse, het oudste psychotherapeutisch opleidingsinstituut van Vlaanderen, en sinds de uitbreiding naar Antwerpen (Zoersel, Berchem) en Oostende (Koekelare) wellicht ook het grootste.

De opleiding duurt vier jaar, telkens ongeveer een halve dag (of avond) per week. Als daar de uren bijgerekend worden van voorbereiding, literatuurstudie, thesis, stage, intervisie en supervisie, beantwoorden wij aan de strengste normen van zowel de Belgische als Europese erkenningscriteria voor het beroep.

De evolutie der psychotherapieën

Nadat de psychoanalyse sinds het begin van de twintigste eeuw lange tijd de enige vorm van psychotherapie bleef, ontstonden er vanaf de tweede helft van de twintigste eeuw talloze andere scholen, waarvan de bekendste zijn: gedragstherapie, Gestalttherapie, client-centered therapie, systeemtherapie, psychosynthese, cognitieve therapie, transactionele analyse, NLP, enz. Er zijn nog tientallen varianten en kleinere scholen, sommige van oosterse oorsprong, en commerciële uitlopers. Daarenboven ontwikkelden zich rond deze periode de psychofarmaca, die vele psychiatrische problemen soms sneller en duurzamer oplossen dan de beste psychotherapieën.

 

In den beginne gedroeg elke denkschool zich alsof zij de exclusieve waarheid bezat en alle andere ernaast zaten. Doch gaandeweg groeide het vermoeden en later de zekerheid dat het mogelijk moest zijn om een eengemaakte theorie en therapeutische benadering uit te werken. Deze beweging, die door de aanhangers van de klassieke scholen of monotheorieën eerst wat laatdunkend eclectisch werd genoemd, d.w.z. van alles wat maar zonder veel diepgang, kreeg mettertijd steeds meer allure, en vanaf de tachtiger jaren ontstonden scholen en verenigingen die zich expliciet integratief noemden (onze Academie reeds in 1978, de Amerikaanse SEPI -Society for the Exploration of Psychotherapy Integration- in 1981), en die, zowel qua theorie als therapie en groeibevordering, een onderlinge verrijking en eenmaking nastreven.

 

Daarnaast bemerken we dat sommige monotheoretische richtingen die zelf nog niet aan bewuste integratie toe zijn, en die vaak publiekelijk het integratie-ideaal afkeuren of als een naïeve hersenschim beschrijven, toch zelf al tussen twee of meer scholen beginnen te integreren, bv. CBT (Cognitive Behavior Therapy, een synthese van gedragstherapie en cognitieve therapie); verder een samengaan van Gestalt en psychosynthese; en recentelijk de MBCT (Mindfulness Based Cognitive Therapy, een combinatie van de meditatietechniek Mindfulness en cognitieve psychotherapie), enz. Dus velen die niet bewust geloven in integratie zijn er in de praktijk al onbewust mee bezig.

Kenmerken van echte integratie

De Academie voor Integratieve Psychologie onderscheidt zich verder kwalitatief van analoge instituten doordat zij bewust opteert voor een integratieve benadering van de psychologie, veeleer dan alleen van de psychotherapieën. Ze tracht dus van de talrijke, soms tegenstrijdige psychotherapeutische benaderingen een integratie te maken, d.w.z. een diepe theoretische synthese van psychologische inzichten die in uiteenlopende denkrichtingen ontdekt werden. Dus een samenvoegen van inzichten en werkingsprincipes, eerder dan van therapeutische technieken. Hoewel er de laatste jaren steeds meer opleidingscentra ontstaan die zich "integraal" of zelfs "integratief" noemen, wordt er vaak iets anders mee bedoeld, bv. het tegelijkertijd inwerken op lichamelijk en geestelijk niveau (wat wij geïntegreerd of somatopsychisch zouden noemen), of het naast elkaar aanbieden van twee of meer psychotherapeutische denkrichtingen (wat wij eclectisch, multidisciplinair of gecombineerd zouden noemen). De term "integraal" is ook erg bekend geworden door het werk van K. Wilber, die er een denkwijze mee bedoelt waarbij men één fenomeen vanuit verschillende standpunten benadert (individueel/collectief, inwendig/uitwendig), en waarbij men parallellen en analogieën ontdekt tussen verschillende denkrichtingen.

In elk geval is het onze bescheiden overtuiging dat de term "integratieve psychotherapie" reeds op zichzelf getuigt dat er hoogstens een eclectische samenvoeging is gebeurd, waar men maar al te vaak de desbetreffende therapieschool in herkent, dus zonder diepgaande theoretische integratie. Bij deze laatste verdwijnt immers de herkenbaarheid van de monotheorieën. Daarenboven kan een diepgaande integratie slechts gebeuren als er ook andere fundamentele wetenschappen bij betrokken worden, zoals psychologie, en enkele niet-psychologische wetenschappen zoals systeemtheorie (met de post-Darwiniaanse evolutieleer), de werking van de hersenen (met de psychofarmacologie), de gegevens van de humanistische psychologie met betrekking tot de groei (zelfrealisatie) van de persoonlijkheid, allemaal onmisbare elementen die in geen enkele psychotherapieschool terug te vinden zijn, en die dus zullen ontbreken bij een goedbedoelde "integratieve psychotherapie". En tenslotte is het inzicht dat de verschillende psychotherapievormen eigenlijk analoge varianten zijn van hetzelfde, en dus naast elkaar staan en kunnen samengebracht worden dankzij een gemeenschappelijk vocabularium, al lang voorbijgestreefd (zie hiervoor ook artikel 5206).

Hoewel wij de hele psychopathologie, inclusief de DSM, grondig bestuderen en inoefenen, distantiëren wij ons zoveel mogelijk van het ouderwetse "ziektemodel" dat de mensheid indeelt in normalen en abnormalen, maar hanteren wij het "groeimodel" zoals ingevoerd sinds de zestiger jaren, dat de verschillende aspecten van het psychisch functioneren indeelt in pathologisch, modaal en optimaal. I.p.v. over een ziekten-genezende psych-iater of psycho-therapeut, spreken wij liever over psycho-anagoog, d.w.z. iemand die het psychisch en emotioneel groeiproces weet op gang te brengen en te bevorderen.

Onze opleiding

Onze opleiding duurt 4 jaar, en omvat twee elkaar opvolgende programma's; het eerste (duurt 2 jaar) gericht op de ontwikkeling van de eigen persoonlijkheid, het tweede (ook 2 jaar) gericht op het ontwikkelen van professionele vaardigheden om met anderen om te gaan, zowel psychotherapeutisch als psychoanagogisch.


Er wordt dus begonnen met omgaan met zichzelf, zoals in de psychoanalyse en andere degelijke opleidingen het geval is. Niet alleen om zelf het menselijk groeiproces te leren beheersen, maar ook om de eigen mogelijke tegenoverdracht te leren kennen die zeer storend kan werken in elke vorm van psychotherapie en begeleiden van groeiprocessen. Het eerste jaar gaat over de rationele (bewuste) aanpak van zichzelf, het tweede over de emotionele (onderbewuste) aspecten. Elk jaar omvat dertig dagdelen van drie uren, meestal een avond in de week, met daarenboven een weekend van 5 sessies.


Het derde en vierde jaar verlopen op dezelfde manier, hoewel er vaker hele (zater)dagen van drie dagdelen voorzien zijn, wat toelaat om sommige uitgebreide thema's coherenter te behandelen. Uiteraard is er dan enkele weken geen les.


We verlenen, voor dezelfde opleiding, drie verschillende diploma's: psychotherapeut, psychologisch consulent, door sommigen ook counsel(l)or genoemd, en (personal) coach. Het verschil wordt gemaakt door de vooropleiding (om psychotherapeut te worden moet je over een basisdiploma beschikken van een studierichting waarin psychopathologie werd gedoceerd en geëxamineerd). Deze eis komt niet van ons maar van de overheid. Voor wie absoluut het diploma psychotherapeut wil halen, maar daar niet de vereiste vooropleiding voor heeft (d.w.z. wie in zijn hogere studies geen cursus en examen psychopathologie had), bestaat de mogelijkheid om als vrije student enkele cursussen psychopathologie te volgen aan de universiteit, een hogeschool, of zelfs de Open Universiteit.


Alle afgestudeerde psychotherapeuten van de AIP worden automatisch erkend door de mutualiteiten voor (gedeeltelijke) terugbetaling van kinderpsychotherapie.


Praktisch alle opleidingsteksten staan op onze website. Wie gedrukte handleidingen wil hebben moet die zelf uitprinten. Men mag zijn laptop meebrengen naar de cursus, er is gratis wifi zonder wachtwoord.

 

De studenten worden vanaf het begin verzocht om actief met onze website te interageren, en deze bijdragen worden gequoteerd. De eindverhandeling moet daarenboven volledig via de website gemaakt worden.


Er is ook verplichte literatuur van enkele basiswerken van het vak.


Verder is er een verplichte stage, die verband houdt met het nagestreefde diploma. Wie bv psychotherapeut wil worden moet stage doen in een centrum waar psychopathologie behandeld wordt. De lengte van de stage is wisselend, en houdt verband met de dienst waar men werkt. Gemiddeld gesproken moet men bijvoorbeeld één groepstherapie van ongeveer 20 weken begeleiden, met de voorbereidingen en nabesprekingen erbij. Ofwel moet men minstens drie succesvolle individuele psychotherapieën van elk ongeveer 15 sessies geven, met de supervisie erbij.

 

Verder vindt u op deze site: